Najveće srpske relikvije sa Svete Gore u Beogradu! U galeriji SANU biće izložena i ikona Hrista Pantokratora
Dodajte Kurir u vaš Google izborDuhovno i kulturno blago neprocenjive vrednosti iz svetog manastira Hilandar stigle su u Beograd. Svetinje su dopremljene letom kompanije "Egejan erlajns" iz Atine, a na beogradskom aerodromu im je upriličen svečani doček. Zahvaljujući Vladi Srbije, Ministarstvu kulture, angažovanju patrijarha srpskog Porfirija i ugledu koji SPC ima u prijateljskoj Grčkoj i njenim najvažnijim ustanovama, Beograd i sav srpski pravoslavni rod doživeće redak blagoslov, jer povodom izložbe posvećene 850-godišnjici od rođenja Svetog Save u prestonicu svih Srba stižu najznačajnije srpske svetinje iz Carske lavre manastira Hilandar na Svetoj Gori Atonskoj, koje su vezane za život prvog srpskog arhiepiskopa.
Mere bezbednosti
Samo osiguranje predmeta, kako saznajemo, koštalo je 7,5 miliona evra, odnosno Vlada je morala da garantuje za njihov transport, dolazak i boravak u Srbiji. Istorijska izložba jednostavnog naziva "Sveti Sava", koju Muzej SPC organizuje u Galeriji Srpske akademije nauka i umetnosti, trajaće od 15. maja do 19. jula. To će biti potpuno jedinstvena i neponovljiva prilika da, pored drugih dragocenih umetničkih dela vezanih za ličnost i život Svetog Save, verni narod vidi sledeće hilandarske svetinje i pokloni im se:
- mozaičnu ikonu Bogorodice Odigitrije, pred kojom je usnuo u Gospodu Stefan Nemanja, u monaštvu proslavljen kao Sveti Simeon Mirotočivi. Ikona je rad solunskih majstora s kraja 12. veka. Ovo je najstarija ikona sačuvana u riznici manastira Hilandar. Kako je sam Sveti Sava posvedočio u "Žitiju Svetog Simeona" - monah Simeon je zatražio na samrti ikonu Bogorodice da pred njom preda duh svoj Gospodu.
- ikonu Bogorodice Mlekopitateljnice (Galaktotrofuse), svetinju Savine isposnice u Kareji. Prema poznijem predanju, ikonu je naslikao Sveti apostol i jevanđelist Luka, a Sveti Sava ju je tokom svog putovanja u Svetu zemlju dobio u manastiru Svetog Save Osvećenog u Jerusalimu zajedno s patericom Svetog Save i ikonom Bogorodice Trojeručice, prema zaveštanju osnivača Svetog Save Osvećenog u VI veku;
- po mnogima najlepšu ikonu Hrista Pantokratora, remek-delo vizantijskog slikarstva, datiranu u 1260. godinu;
- čuvenu ikonu Svetog Save i Svetog Simeona iz 15. veka, koju ikonografske pojedinosti opredeljuju u XV stoleće.
- repliku hilandarskog igumanskog štapa, dar Aleksija III Anđela, poreklom iz Carigrada, iz 1199. godine, izrađenog od abonosa, jaspisa, srebra, pozlate i drugog dragog i poludragog kamenja. Sveti Sava je hilandarski igumanski štap dobio od vizantijskog cara Aleksija III Anđela prilikom svog boravka u carskoj prestonici 1199. godine, kao simbol potvrde da novoosnovani srpski manastir i njegovo bratstvo na Atosu imaju pravo da samostalno postavljaju naredne, izabrane starešine manastira. Za hilandarsko bratstvo je ovaj čin bio od velikog značaja, budući da je dotadašnja praksa na Atosu prilikom postavljanja novog igumana manastira podrazumevala njegov odlazak na carigradski dvor zbog potvrde koju bi dobio od samog cara.
- repliku Paterice Svetog Save Osvećenog, koju je tokom svog prvog pokloničkog putovanja u Svetu zemlju 1229. godine Sveti Sava dobio u Velikoj lavri Svetog Save osvećenog. Sveto predanje kaže da je pre svoje smrti Sava Osvećeni odredio da se njegov štap - paterica postavi uz ikonostas glavne crkve njegovog manastira i prorekao da će sa Zapada doći njegov imenjak, monah "carskog roda", koji će uzeti njegovu patericu;
- Karejski tipik - prepis iz prve četvrtine XIII veka, osnivački akt kojim su propisana i pravila posta i bogosluženja isposnice Svetog Save Osvećenog u Kareji
- repliku Ikone Bogorodice Trojeručice, paladijum svesrpske zemlje, kojoj je bila posvećena i katedralna crkva u Skoplju. Sveto predanje nas uči da je pripadala Svetom Jovanu Damaskinu, čija se odsečena desnica iscelila posle molitve pred njom. Sveti Sava je ovu ikonu doneo iz Damaska, a docnije je izvesno vreme bila i u manastiru Studenici, odakle je na čudesan način 1661. godine dospela na Svetu Goru, pred manastir Hilandar. Ikona Bogorodice Trojeručice nalazi se u naosu glavne manastirske crkve u proskinitaru uz istočnu stranu jugozapadnog stuba, kraj igumanskog trona.
Počeci naše državnosti
Ove dragocenosti donete su u Srbiju kao centralni deo predstojeće velike izložbe "Sveti Sava" u Srpskoj akademiji nauka i umetnosti (SANU). Ova monumentalna postavka priređuje se u čast velikog jubileja - 850-godišnjice od rođenja prvog srpskog prosvetitelja i arhiepiskopa i pruža građanima jedinstvenu priliku da vide svetinje koje svedoče o samim počecima srpske državnosti i duhovnosti.
Bonus video: Zašto svi Svetog Savu zovemo pogrešno